Иновации во јавниот сектор — реалност или илузија?

Неефикасноста на јавните услуги и бавната јавна администрација не значи дека јавниот сектор не може, не знае, и не иновира. Но, од каде ваквото негативно мислење за иновациите во јавниот сектор?

Причините ги согледуваме во јавниот сектор низ светот, особено во последните години, којшто се соочува со притисок да се приспособи на тековните проблеми и промени. Фискалниот притисок, растечките очекувања на јавноста од јавните услуги, стареењето на популацијата, миграцијата и климатските промени се само дел од факторите кои директно влијаат на иновирањето во јавниот сектор.

Многумина сметаат дека само во бизнис секторот има можност за натпревар и иновација. Но, би сакале да го докажеме спротивното. Идеите во јавниот сектор не се непостоечки, сепак тие се најчесто блокирани, испуштени, а многу често и заборавени. Погледнувајќи низ минатото, ќе видиме дека најголемите и најзначајните иновации се јавија токму во комуникациите, материјалите и енергијата од богатите феудалци, влади и војска многу порано од иновациите во приватниот сектор, коишто се појавија дури во последните години од 19тиот век.

Интернетот и веб пребарувачот, најголемите и најзначајните иновации во последните 50 години, излегоа од јавни организации: Агенција за напредни истражувачки проекти за одбрана (DARPA), ЦЕРН (CERN), и Европската организација за нуклеарно истражување.

Сепак, мислењето дека нема иновации во јавниот сектор и не е неосновано.  

Кога целта е подобрување на јавните услуги и општеството во целина, иновациите во јавниот сектор се можни и неопходни!

За ова сведочи успешната приказна на главниот град на Колумбија, инспиративниот Медејин. Овој втор по големина град во Колумбија кој е познат по Пабло Ескобар, насилство, кокаин и нарко/трафиканти, во 2012 година беше прогласен за најиновативен град на светот, земајќи им го местото на Тел Авив и Њу Јорк.

Како Медејин успеа од најопасен град во деведесеттите да прерасне во нај иновативен град во 2012 година?

Слика 1: “City of the Year.” Arch Student. Достапно на: http://arch-student.com/wp-content/uploads/2013/09/City-of-the-Year-2012-Medellin.jpg. Пристапено на: 2017.08.31.

 

Истражување и работа на терен

Еден од проблемите со кои се соочуваа граѓаните на Медејин беше нееднаквоста и сиромаштијата. Само замислете си слика од населби лоцирани на ридови и трошни куќи од кадешто жителите пешачат и по неколку часа за да стигнат на работа. Со цел да направи промена, тогашниот градоначалник на Медејин, Серхио Фахардо, (Sergio Fajardo, 2004-2007), за време на својот мандат организираше тим којшто започна  да ги истражува проблемите на најмаргинализираните населби на терен, што беше спротивно од вообичаената практика на административното работење. Поминувајќи време на терен, тимот идентификува дека граѓаните во сиромашните населби секојдневно се соочуваат со криминал и насилство кое е концентрирано на специфични места во населбите. Со цел да ги трансформира овие точки на насилство и криминал во места каде се создава култура и владее мир, градските власти одлучуваат да изградат паркови, спортски терени, образовни и транспортни објекти на токму тие точки коишто се познати по најголемо насилство и трговија со дрога.

Слика 2: Серхио Фахардо, бившиот градоначеленик на Медејин (2004-2007) на средба со локалното население разговара за предлог проектите на градот. Извор: Twitter

 

Соработка со целните групи

Свесни за тоа дека не може сами да ги решат проблемите, градските власти во Медејин решаваат спортските терени, ескалаторите и станиците за гондолата кои денес функционираат како главно превозно средство за сиромашните кои живеат на ридестите делови од градот да ги изградат во соработка со локалното население. Во дискусиите со локалните претставници, идентификувано е како да се задржи постоечкиот екосистем и динамика која постои во заедницата, а во исто време да се изнајдат решенија кои ќе  го подобрат квалитетот на живот и ќе ги намалат проблемите со коишто се соочуваат жителите секојдевно.

Сепак, со изградбата на ескалаторите и гондолите не се решија сите проблеми во сиромашните населби и финансиската ситуација на многу луѓе и понатаму остана иста. Но, ова беше  чекор напред со оглед на фактот дека драстично се подобри квалитетот на живот на граѓаните, особено на постарите лица и лицата со инвалидитет. Луѓето добија повеќе време за рекреација, за пријателите и семејството како и можност за обавување на дополнителна работа.

Слика 3: Пред изградбата на ескалаторите жителите на 13-та комуна требало да искачуваат 357 скалила. Извор: Citiscope.org

 

Слика 4: Жители на најсиромашната населба Comuna 13, уживаат во благодетите од ескалаторите кои го намалуваат времето потрошено при патување. Извор: NextCity.org

 

Вложување во функционални и образовни проекти

Со цел да се смени духот на градот и да се отстрани сликата за Медејин како место кадешто владее криминал, насилство и трговија со дрога, градските власти одлучуваат најубавите архитектонски објекти да ги изградат во најсиромашните делови. „Нашите најубави згради мора да бидат во најсиромашните делови на градот бидејќи таму се најпотребни и ќе помогнат во трансформација на населбата но и градот во целост.“ – Серхио Фахардо.

Местата коишто претходно беа напуштени се претвораат во културни, образовни и рекреативни центри. Овде вреди да се споменат гондолата, ботаничката градина во Медејин, паркот Explora, Рута Н (центар за иновации), библиотеката од Шпанија.

Слика 5: Зградата во црно која е инспирирана од гранитот е зградата на библиотеката Шпанија (Biblioteca de España). Извор: NextCity.org – Пристапот до образование мора да е еднаков за сите – Серхио Фахардо, градоначалник на Медејин

 

Интегриран пристап кон решавање на проблемите

Управувањето со вработените во јавниот сектор беше еден од најголемите проблеми во Медејин. Со цел да се справи со овој проблем, при  стапување на водечката позиција во градот, Серхио Фахардо решава да вработи дополнителен кадар и да го смени постоечкиот начин на работа.

Преку ваквиот пристап градоначалникот се обиде да ја обедини администрацијата и да ја приклони кон новиот концепт на работење – реализација на интегрални урбани проекти (Proyectos urbanos integrales), методологија за системско решавање на проблемот. Во комуникација со населението, градоначалникот ги поставува  насилството и движењето на граѓаните од нивните домови па се до работните места, рекреативните центри и образованите установи како приоритетни проблеми на кои треба да им се најде решение.

Во транспортниот систем се дизајнира и инсталира систем на гондоли кој покрај туристичка атрактивност и релативно лесната инсталација на ридест предел, влијае на однесувањето на луѓето, тргајќи ги од улиците каде се се собираат криминалците и се случува насилство. Покрај искуството со возење во  гондоли се нудат и бесплатни книги, кои патниците може да ги користат кога се превезуваат од една до друга станица со цел поттикнување на развојот на културата кај граѓаните. Дополнително со изградба на мрежа на спортски и рекреативни центри на местата кои претходно се концентрираше најмногу криминал и насилство се намали стапката на криминал бидејќи збирните места на криминалците на јавни места се ограничија. Наместо со криминал, младите почнаа да практикуваат спортови и да ги користат јавните рекреативни центри за друштвено-продуктивни цели.

Слика 6: Проект за изградба на зелен појас во најсиромашната комуна 13 кој што вклучува рекреативни патеки, паркови, зеленило, образовни установи и нови домови. Извор: Cinturonverde

 

Континуитет

Заслугата за трансформацијата за Медејин се должи на многу повеќе луѓе отколку што се претставени во оваа статија. Но, целта е да се истакне дека преку паметно и посветено лидерство и интегриран пристап во работењето, успехот во воспоставување на темелите за промена е неизбежен.

Со ваквиот начин на работа, во случајот со Медејин, лидерството на градот успеа да ја врати самодовербата на граѓаните дека можат повеќе, а истовремено и нивната  доверба во јавниот сектор.

Иако ваквиот континуитет не може да се загарантира, сепак она што треба да се запамети е дека поставување на добри темели и практики водат кон позитивни промени и истите треба континуирано да се негуваат и наградуваат.

Слика 7: Стапка на убиства во Медејин, Колумбија. Стапката на убиства драстично опаѓа во Медејин со интервенциите на различните администрации во градот кои го преземаат водството од 2003-та година. Секако, има доста простор за подобрување. Извор: MedellinLiving.com

Примерот за Медејин е само еден од примерите како желбата на администрацијата и лидерите и заедничката соработка со граѓаните може да помогне за остварување на позитивни промени во градовите. Она што мора да сме свесни е дека за поттикнување на иновации во јавниот сектор не се секогаш доволни само притисоците од јавноста за поефективни услуги. Понекогаш е потребно и да не се занемари потребата за оддавање на признание на вработените во јавниот сектор кои ги извршуваат услугите и речиси секогаш се директно изложени на критики, а имаат аспирации и желба да променат нешто. Тие треба да се охрабрат и да ги бараат промените кај своите претпоставени бидејки промената нема сама по себе да дојде. Со секој разговор за промена на начинот на работа се всадува семе во главата на лидерите кое може да вроди со плод. Секогаш „семето“ не раѓа со плод, но успехот зависи и од тоа како се „сади семето“. Многу е важен начинот на комуникација и како се предложуваат идеите. На темата комуникација, може да разговараме во нареден блог.

 

И за крај да размислиме – Што може ние заедно и секој индивидуално да направи за го подобри квалитетот на живот во Скопје?

 

Извори:

Aghili, Saalar. “Medellín Rising: Interview with Governor Sergio Fajardo.” Berkley Political Review, јуни 5, 2016. Достапно на: https://bpr.berkeley.edu/2016/06/05/medellin-rising-interview-with-governor-sergio-fajardo/. Пристапено на: 2017.08.31.

“City of the Year.” Arch Student. Достапно на: http://arch-student.com/wp-content/uploads/2013/09/City-of-the-Year-2012-Medellin.jpg. Пристапено на: 2017.08.31.

“Colombia’s Medellin named ‘most innovative city’”. BBC News, март 1, 2013. Достапно на: http://www.bbc.com/news/world-latin-america-21638308. Пристапено на: 2017.08.31.

“FROM FEAR TO HOPE IN COLOMBIA: SERGIO FAJARDO AND MEDELLÍN, 2004 – 2007.” Innovation for Successful Societies. Princeton University, декември 2010. Достапно на: https://successfulsocieties.princeton.edu/sites/successfulsocieties/files/Policy_Note_ID116.pdf. Пристапно на: 2017.08.31.

“Medellín, Colombia conferred Lee Kuan Yew World City Prize 2016.” Urban Redevelopment Authority, март 16. 2016. Достапно на: https://www.ura.gov.sg/uol/media-room/news/2016/mar/pr16-16.aspx. Пристапено на: 2017.09.03.

Scruggs, Gregory. “Latin America’s New Superstar.” NextCity, март 31, 2014. Достапно на: https://nextcity.org/features/view/medellins-eternal-spring-social-urbanism-transforms-latin-america. Пристапено на: 2017.09.03.

Swope, Christopher. “How Medellín revived itself, Part 4: the road to “most innovative city”. Citiscope, април 11, 2014. Достапно на: http://citiscope.org/story/2014/how-medellin-revived-itself-part-4-road-most-innovative-city. Пристапено на: 2017.08.31.

 

#ЗапознајгиСкопјани на саботно кафе во Излет

Оваа сабота, испијте го вашето кафе заедно со „Запознај ги Скопјани“! На 29.12, од 12:00 до 15:00 часот во Излет Кафе, ве повикуваме на кафе да ни ги раскажете вашите приказни и идеи за нашето Скопје!

#ЗапознајгиСкопјани има за цел приказните на граѓаните да допрат до надлежните и нивните сограѓани и со тоа можеби нешто навистина да променат во нечиј живот или во Скопје.

#ЗапознајгиСкопјани, како што вели координаторката Лина Иванова, е обид за доближување на скопјани до градот преку споделување на нивните чувства, доживувања, идеи, желби и сугестии за и во ова Скопје

Дознајте повеќе на: www.instagram.com/zapoznajgiskopjani/ и на официјалниот настан на фејсбук: https://www.facebook.com/events/2246810715555463/

Настанот е во организација на #ЗапознајгиСкопјани; иницијатива на СкопјеЛаб – Центарот за иновации на Град Скопје.

No automatic alt text available.

Впечатоци од настанот „Кулирај, рециклирај, донирај: E-отпад“

На 21.11 со почеток од 19.00ч, во соработка со Нула Отпад – Друштво за управување со отпад, беше организиран настан за е-отпад „Кулирај, рециклирај, донирај: Е-отпад“ во просториите на „Кафе и филм Котур“.

Настанот имаше за цел да промовира добри пракси во справување со електронски отпад преку информативна и забавна содржина. На настанот учество зедоа вкупно 31 учесник, млади луѓе, од кои најголем број средношколци, кои преку интерактивни содржини и забавен едукативен квиз, отпочнаа дискусија на која ги таргетираа дел од проблемите поврзани со е-отпадот а потоа учесниците идентификуваа креативни решенија за адресирање на дефинираните проблеми.

Исто така, на настанот се презентираа решенијата за рециклирање и донирање на е-отпадот од страна на Нула Отпад, повеќе за нивата работа може да погледнете тука.  Се презентираше и апликацијата GARB, за мапирање на отпад низ градот Скопје изготвена од тимот на СмартАп Лабораторија за социјални иновации а финансирана од Центарот за истражување и креирање на политики (ЦРПМ). Повеќе за апликацијата може да најдете овде.

На настанот имаше и бесплатно кафе со донесени 3 батерии, соодветно на темата на настанот. Дополнително, на настанот имаше поставено корпа за рециклирање на ситен електронски отпад.

За да видите дел од атмосферата, погледнете го фб албумот

Кулирај, рециклирај, донирaj: Е-отпад

Дали знаете што е е-отпад, како се генерира, кои се најголеми придонесувачи и какви се последици има на човекот и на животната средина доколку содветно не се одложува?

Постојаниот општествен напредок заедно со брзиот технолошки развој допринесува до се поголемо производство и употреба на електрични и електронски уреди и опрема. Кога овие уреди и опрема ќе станат неупотребливи или нефункционални, тие стануваат електронски отпад.  Е-отпад е значаен проблем како во развиените така и во земјите во развој бидејќи покрај многуте компоненти, содржи опасни супстанции кои се штетни за животната средина и здравјето на луѓето ако не се соодветно третирани или отстранети. Во 2017 година, во светот се направени 47.8 тони на е-отпад, алармантен број кој константно се зголемува!

Од тука произлегуваат неколку прашања: Што би можело ние да направиме за да го спречиме зголемувањето на е-отпадот? Какви тековни иницијативи и мерки постојат за управување со е-отпад? Како да помогнеме во подигнување на свеста за значењето од правилно управување со е-отпадот и кај другите групи на граѓани?

Доколку имаш интерес за темата и сакаш да дадеш придонес во креирање на нови активности и мерки, регистрирај се на goo.gl/NJG6q8, најдоцна до среда, 21.11.18, 17:00ч. Бројот на учесници е ограничен.
Настанот ќе биде интерактивен со неколку забавни елементи, кратка информативна сесија, за донесени 3 батерии следува бесплатно кафе, дружба и e отворен за млади на возраст од 14 – 18 години.

Исто така, на настанот ќе има поставено корпи каде што ќе можете да донесете е-опрема и уреди за рециклирање или донирање!

Настанот е организиран од Скопје Лаб – Центар за иновации на Град Скопје и Нула Отпад – Друштво за управување со отпад.

Локалните власти користат беспилотни летала за да собираат податоци за следење на реките и потоците

Новите технологии ја револуционизираат примената на дистантните сензори во речните предели и значително ја зголемуваат нашата способност да ги идентификуваме и да ги решаваме главните причини за загадувањето на водата. Овие причини го опфаќаат влијанието на земјоделството и на другите употреби на земјиштето врз квалитетот на речната вода, како и влијанието врз површинските и врз подземните води.

Нискотарифните беспилотни летала овозможуваат да се добиваат детални слики за користењето на земјиштето како и други вредни податоци поврзани со квалитетот на водата, дури и во областите каде што е тешко да се пристапи, без при тоа да се направат големи трошоци за летала со екипаж.

Уникатна предност на беспилотните летала е тоа што можат да прибираат живи податоци од голем број сензори, вклучувајќи ги и мултиспектралните NIR и LIDAR сензори, со што се обезбедуваат прецизни показатели за чистота на водата. Брзото и економски достапно собирање на вакви детални податоци може да игра суштинска улога за формулирањето и спроведувањето на политиките за управување со водите врз основа на потребните информации.

За да го промовира и да го поддржи усвојувањето на оваа технологија од страна на јавните институции, Скопје Лаб направи пилот-проект и ја овозможи соработката помеѓу Градот Скопје и Факултетот за компјутерски науки и инженерство (ФИНКИ) за истата да ја тестира.

Проектот обезбедува рамка за следење на речните корита и квалитетот на речната вода со користење беспилотни летала со термички и стандардни (RGB) камери и со софтвер за обработка на воздушни слики.

Рамката се разработи во соработка со администрацијата на Град Скопје и државните институции што го следат квалитетот на протечните води.

Заедно со локалната власт, како дел од проектот, се направија неколку летови со дронови а се споделија и упатства и помош за тоа како да се користи платформата.

На следните слики е илустрирана опрема што се користи во проектот.

Слика 1: Дрон DJI Phantom 3 што се користи во проектот

Слика 2: Држач за термичка камера (користевме 3D печатач). Држачот беше монтиран на беспилотното летало.

 

Слика 3: Термичка камера FLIR Vue Pro 640 што се користи во проектот. Слика 4: Карактеристики на термичката камера. Слика 5: Камера што се користи за NDVI слики

Платформата овозможува да се направат за градот Скопје мапи на протокот на реките со висока резолуција, со термички слики што укажуваат на температурата на водата. Овие податоци овозможуваат рано откривање на физички и хемиски загадувачи во водата.

Проектот исто така вклучуваше прелетување на беспилотни летала над дел од реката Лепенец, за демонстрирање на едноставноста и ефикасноста на презентираниот метод. За време од еден час се направија четири лета со кои се опфати четири-километарско подрачје на реката. Од податоците се изработи 3D модел на сливот на реката Лепенец, како и следната ортофото карта (Слика 6).

Слика 6: Ортофото карта на јужниот речен слив на реката Лепенец

Со користење на термална камера се утврди разлика во температурата од околу 2°C  помеѓу реката Лепенец и реката Вардар. Вакви разлики во температурата може значително да влијаат врз флората и фауната во реките. Слика 7 јасно покажува дека местата со помалку вегетација повеќе се загреваат од сончевото зрачење (околу 3°C).

Слика 7: Дотек на реката Лепенец

Сликите од камерата NDVI (слики 8 и 9) јасно покажуваат разлики во степенот на вегетација, агрегацијата на песок и човечката активност во различни делови на речниот слив.

Слика 8: Дел од речниот слив со повеќе вегетација и помалку човечка активност

Слика 9: Дел од речниот слив со повеќе човечки активности и агрегации на песок

Истите информации за човечките активности и агрегацијата на песок може да се добијат и со користење на 3D модел на речниот слив (види слика 10).

Слика 10: 3D модел на речниот слив. (Црвениот круг ги посочува зголемените човечки активности и малите фабрики кои претставуваат потенцијални еколошки опасности.)

Платформата ја користевме и за идентификување диви депонии по течението на реката. Следењето со беспилотни летала покажува значително загадување на земјиштето по течението на реката предизвикано од мали фабрики и човечки активности (Слики 11 и 12).

Слика 11: Ортофото картата со дивите депонии

Слика 12: Фотографија од дрон на диви депонии

Вработените во администрацијата на Град Скопје учествуваа активно и покажаа интерес да ги усвојат новите технологии. Низ овој инклузивен процес произлегоа многу идеи за тоа како градската управа може да ги користи беспилотните летала во своите секојдневни активности за да прибира вредни податоци и да помогне да се подобри квалитетот на животот на луѓето.

Скопје Лаб спроведе интензивна обука за вработените во администрацијата на Градот Скопје, која опфати и обука за летање на беспилотните летала и за обработка на податоците. Така, концептот на Скопје Лаб се покажа како моќен катализатор за подобрување и забрзување на процесот на иновации во локалната власт.

Автори: Костадин Мишев, Александар Стојменски, Игор Мишковски и Димитар Трајанов

Започна Скопје РОК Хакатон 2018!

Денес, официјално започна РОК Хакатонот 2018 активност во рамки на РОК проектот кој го реализира Град Скопје и Архитектонски факултет, во партнерство со Ecopreneurs for the Climate (Еко–претприемачи за климата – ECO4CLIM).

Хакатонот претставува дводневен маратон за ко–креирање наменет за студенти, млади професионалци и претприемачи, со цел да се зајакне еко–претприемништвото, одржливите бизнис иновации и мрежите за соработка, коишто претставуваат клучни слоеви за ефективни и инклузивни решенија за главните предизвици со кои се соочува градот во однос на животната средина, вклучувајќи ги и климатските промени.

За тековни информации во врска со настанот следете не на социјалните мрежи и користете ги хаштазите: #SmartHistory #SmartGreen

Хакатонот е дел од проектот РОК, финансиран од Хоризонт 2020, како и од иницијативата Young Ecopreneurs Climathons 2018 (Климатони за млади еко–претприемачи 2018 – #YoungEcoClimathons18), кој вклучува зелени хакатони во многу градови ширум светот коишто се одржуваат во текот на целата пролет и есен, а завршуваат со Конференцијата за климатски промени на ОН 2018 (COP24), во Катовице (Полска), во периодот од 03 до 14 декември.

Скопје РОК Хакатон 2018

Аплицирај наhttps://goo.gl/Kc7QFx
Краен рок за аплицирање: 07.11.2018
Капацитет: 10 тима, макс 40 учесници
Локација: Национална Универзитетска Библиотека св.Климент Охридски
Повеќе инфо на: https://goo.gl/qEMLhE
Предизвик: Реупотреба на културното наследство за креирање на иновативни зелени јавни простори во Старата Скопска Чаршија #SmartHistory #SmartGreen
ИнфоСесија: 31.10.2018, 11 часот, Сала за состаноци, Факултет за Архитектура
Линк до Фејбук настан (сите детали и програма): https://www.facebook.com/events/340592433362983/

Градот Скопје, заедно со Универзитет „Св. Кирил и Методиј“ Скопје, Архитектонски факултет, и Центарот за иновации на Градот Скопје – Скопје Лаб, во партнерство со Ecopreneurs for the Climate (Еко–претприемачи за климата – ECO4CLIM), заеднички го организираат Скопје РОК Хакатон 2018, којшто ќе се одржи во периодот од 9 до 11 ноември во Скопје.

Станува збор за дводневен маратон за ко–креирање наменет за студенти, млади професионалци и претприемачи, со цел да се зајакне еко–претприемништвото, одржливите бизнис иновации и мрежите за соработка, коишто претставуваат клучни слоеви за ефективни и инклузивни решенија за главните предизвици со кои се соочува градот во однос на животната средина, вклучувајќи ги и климатските промени.

Хакатонот е дел од проектот РОК, финансиран од Хоризонт 2020, како и од иницијативата Young Ecopreneurs Climathons 2018 (Климатони за млади еко–претприемачи 2018 – #YoungEcoClimathons18), кој вклучува зелени хакатони во многу градови ширум светот коишто се одржуваат во текот на целата пролет и есен, а завршуваат со Конференцијата за климатски промени на ОН 2018 (COP24), во Катовице (Полска), во периодот од 03 до 14 декември.

Кој може да учествува?

Сите што сакаат да бидат вклучени во изнаоѓање на решенија за општествените предизвици и предизвиците во однос на животната средина, климатските промени, пристапноста до културното наследство и урбаната отпорност, со градење на одржливи и инклузивни деловни решенија.
Особено:

  • Студенти од различни области како бизнис, архитектура, шумарство итн.
  • Млади професионалци коишто бараат вработување во полето на одржливост / климатски иновации
  • Млади еко–претприемачи коишто бараат идеи, можности и/или тимски соработници
  • Граѓани коишто се заинтересирани да го трансформираат својот град во еден отпорен урбан систем.

Зошто да учествувате?

  • Приклучете се на група иноватори, луѓе со визија и позитивна енергија
  • Зајакнете ги вашите вештини за развој на одржливи бизниси
  • Проширете ја вашата мрежа на домашни и меѓународни контакти
  • Откријте нови можности за развој
  • Дознајте повеќе за културното наследство на Старата скопска чаршија
  • Можност да изградите сопствен бизнис

Програма

Хакатонот ќе трае два и пол дена, структуриран од околу 4 работни сесии, со меѓународни експерти – фасилитатори и методологија поддржана од алатката “Green Business Canvas”
По хакатонот, победничкиот тим ќе работи на развивање на своето решение преку програма за инкубација, управувана од ко–организаторите, под (онлајн) надзор на Ecopreneurs for the Climate. Дополнително, по инкубацијата, членовите на победничкиот тим ќе добијат можност да го претстават своето решение на еден меѓународен настан во склоп проектот РОК во 2019 година и на различни национални поврзани форуми.

Регистрација

Регистрацијата е задолжителна и предвидува обврска да присуствувате и активно учествувате на хакатонот.
Може да се регистрираат и тимови, но секој член треба да се регистрира посебно, а потоа во почетокот на хакатонот заедно сите ќе се групираат.

За повеќе информации контактирајте ги:

  1. Софија Богева, координатор на Скопје Лаб – [email protected]
  2. Марио Рингов, Град Скопје – [email protected]

Дополнително, на 31.10.2018 ќе се организира ИНФО СЕСИЈА на која ќе може да се запознаете подобро со предизвикот и деталите околу учеството.

Овозможено од страна на:

  • Градот Скопје
  • Универзитет „Св. Кирил и Методиј“ Скопје – Архитектонскиот факултет
  • Центарот за иновации на Градот Скопје – Скопје Лаб
  • Проектот РОК Хоризонт 2020

Поддржано од:
Европската Комисија, преку Програмата Хоризонт 2020.

За повеќе инфо околу хакатоните во другите земји посетете го твитер профилот https://twitter.com/eco4clim

Првиот TEDxSkopjeSalon – Каква е иднината на транспортот?

Зголемената популација во големите градови е еден од предизвиците на процесите на планирање и управување на градовите. Несомнено, еден од најзначајните предизвиците во таканаречените “мега градови” е транспортот, предизвик кој придонесува до значителни штети кои водат кон здравствени проблеми и недостаток на економски развој.

Дополнително, во последните години, во Македонија се забележува раст во потрошувачката енергија од транспорт, од 24% во 2012 на 32,5% во 2015 година, од кој најдоминантен е патниот сообраќај со 97% вклученост. Ова резултира со високи емисии на стакленички гасови, од кои дури 99% се настанати од транспортниот сектор.

Денешниот развој на информациски и комуникациски технологии дава можности за развивање на одржливи и ефикасни решенија. Сепак, и во ваква ситуација решенијата навидум отсуствуваат. Преминот на општеството кон употреба на поефикасни иновативни технологии и обновливи извори на енергија ги вклучува сите.

Токму затоа на 20.09.2018, со почеток од 19:00ч во просториите на “CO&WORK” се организира првиот TEDxSkopjeSalon за оваа сезона под тема “Иднината на транспортот”, настан посветен на иновациите во транспортот, со дискусија за патот кон одржливоста и ефикасноста преку имплементација на нови технологии и методи.

Дел од прашањата на кои како што велат организаторите ќе се дискутира инволвираат: што можат градовите, луѓето, властите и организациите да направат за нова фундаментална промена во гледање на транспорот и мобилноста, како и за кои се последиците на оваа промена и кон кои цели се стремиме за нејзино постигнување.

За присуство на настанот, сите заинтересирани е потребно да пополнат апликационен формулар на следниов линк: goo.gl/bgW7h3; најдоцна до 17.09.2018, 18:00 часот.

Повеќе за настанот може да дознаете на следниов линк.

Ова е всушност првиот од новата серија TEDxSkopjeSalon настани кои после досегашните успешни 22 настани се ребрендира во TEDxSkopje. СкопјеЛаб – Центарот за иновации на Град Скопје уште од самиот почеток е еден од поддржувачите на оваа иницијатива која веќе некое време се обидува да ја раздвижи скопската мисла!

За крај, бидете одговорни, забавни и иновативни во вашиот транспорт, макар и секојдневен!

Европска недела на мобилност 2018 – Комбинирај и движи се

Сакаме различна храна, мода, музика - па зошто кога станува збор за транспорт толку многу се држиме до еден модус?

Оваа година EUROPEANMOBILITYWEEK нè поттикнува да истражиме различни опции за движење од место А до место Б, и да размислиме за начинот кој најмногу одговара на нашето конкретно патување. Затоа се фокусираме на "мултимодалност" - комбинирање на транспортни режими во исто патување или за различни патувања.

Оваа година, зошто да не ги испробате различните начини на транспорт: одете со велосипед до салата за вежбање и порано започнете со согорување на калории, земете го Вашиот велосипед во автобус да ги избегнете сообраќајните гужви, избегнете плаќање на паркинг кога одите во шопинг – одете со автобус и потоа да прошетајте до продавниците!

Превземено од: Европска недела на мобилност/Министерство за животна средина и просторно планирање

Со мудро одбирање на начинот на секојдневен транспорт, го заштедуваме домашниот буџет, го подобруваме нашето здравје, воедно ја заштитуваме животната средина и го намалуваме загадувањето од транспортот.

Каде ќе се приклучите и ќе го дадете својот придонес?

Започна процесот на мапирање на урбаните топлотни острови во Скопје

Искористување на новата технологија  за добивање на квалитетни микро податоци и нивна визуелизација дава можност на градовите поефективно и поекономично да дојдат до информации кои ќе обезбедат донесување на квалитетни и информирани одлуки.  Овој пристап истовремено овозможува градовите на едноставен и сликовен начин да ги информираат граѓаните за моменталните состојби и заедно потикнат интерес и акции за нивно ублажување.

Градот Скопје, како и други урбани средини има ефекти на затоплување заради густата урбана средина, бетон, асфалт и потрошувачи на енергијата кои се воедно и генератори на топлина. Температурите во градот се поголеми отколу во средини надвор од градот. За повисоки температури придонесува и збиената структура на објектите, која оневозможува проток на воздушната маса, како и асфалтот, издувните гасови од возила и индустријата, темни фасади.

За потребите на анализата на влијанието на урбаните елементи врз климата и температурата на околината, Град Скопје заедно со УНДП во рамки на проектот „ИКТ за урбана отпорност“ започна со процесот на мапирање на урбаните топлотни острови.

Денес, 24ти Август 2018, од спортскиот Аеродром Стенковец започна снимањето со термална камера со рута во должина од 375км која се изведува со воздухоплов тип Cessna 172.

 

Неколку причини заради кои се јавуваат урбани топлотни острови се:

  • Темни површини од патиштата и зградите. Бетонот и асфалтот имаат различни термални својства од вонградските површини.
  • Недостиг на евапотранспирација, т.е испарувања преку вегетација во урбаните места. Со намалена количина на вегетација, градовите немаат сенки и немаат разладувачки ефект преку дрвјата како и непостоење на можност за отстранување на јаглерод диоксид.
  • Геометриски ефекти. Високите згради имаат повеќе површини за рефлексија и абсорпција на сончевите зраци, со што се зголемува затоплувањето на урбаните простори. Ова се нарекува урбан кањон ефект.
  • Зградите го блокираат ветерот, со што се намалува разладувањето и се спречува разредувањето на загаденоста.
  • Нефункционалната топлината од автомобилите, клима уредите и индустријата, исто така придонесува за зголемување на урбани топлотни острови.
  • Високо ниво на загадување во урбаните простори исто така го зголемува ефектот на UHI.
  • Температурата се зголемува и со концентрација на озон, кој е во улога на стакленички гас.

 

Ваквите урбани топлотни острови директно или индиректно влијание врз:

Влијание врз животинскиот свет

  • Инсектите имаат зголемена толеранција за топлина.
  • Рибнот свет во потоците и реките претпува стрес од затоплени води.
  • Измена на процесот на природната селекција.

Секундарни ефекти врз локална метеорологија

  • Измена на локални ветрови, развој на облаци и магла, зголемување на фреквенција на дождови.

Здравствени ефекти

  • Урбани топлотни острови имаат потенцијал за директно влијание врз здравјето и добросостојбата на граѓаните. Постои зголемена смртност заради прекумерна жештина. Се зголемува траењето на топлотните бранови во градовите.

Зголемена употреба на енергија

  • Се зголемува енергија за климатизација и фрижидери. Можно е да се направат пресметки за заштеда на средства за имплементрација на редукција на урбани топлотни острови.

 

Ублажување на последниците од урбани топлотни острови

Бели фасади и кровови

Со бели или светли фасади и кровови, се намалува абсорпција на топлина.

Зелени кровови

Зелените покриви намалуваат креирање на урбани топлутни острови, и даваат можност за развој на вегетацијата и животинскиот свет во урбаните средини. На овој начин вештачките површини се вклопуваат во природата.

Засадување на дрвја и вегетација во градовите

Дрвјата помагаат на повеќе начини за намалувањето на температурите во градот:

  • Евапотраспирација предизвикува ладење
  • Намалување на јаглерод диоксид во атмосферата
  • Сенка

Зелени паркинзи и тротоари (Cool Pavements)

  • Рефлектираат сончеви зраци
  • Зголемуваат испарувања на водата. Бидејќи покриеност со асфалт може да достигне и 30–45% од употреба на земјиштето во градовите, асфалтот игра важна улога во намалувањето на урбаните топлотни острови.